Home › Energie

Energie · Nederland

Wat betekent een stroomprijs die elk kwartier kan veranderen?

Bij een dynamisch energiecontract volgt de prijs de groothandelsmarkt. Dat kan voordelig zijn als de prijzen laag zijn, maar het betekent ook meer onzekerheid over de rekening.

· Redactie Financieel Magazine

Een gesloten witte wasmachine in een opgeruimde bijkeuken met daglicht uit een klein raam.
Eigen redactiebeeld

Elke dag rond 16.00 uur zien klanten met een dynamisch energiecontract wat elektriciteit de komende dag kost. Sinds oktober 2025 worden de dag-vooruitprijzen op de Europese energiemarkt niet meer per uur maar per kwartier verhandeld. Een dag telt dan niet 24 prijzen maar 96: één voor elk kwartier. Of het tarief in een contract per kwartier of per uur wijzigt, hangt van het contract af. Voor gas is het anders, want daarvoor geldt de dagprijs. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) legt uit hoe zo’n contract verschilt van een vast of variabel contract.

Er zijn drie soorten tarief. Bij een vast tarief betaal je dezelfde prijs voor elektriciteit of gas. Daardoor betaal je niet meer als de prijzen stijgen, maar je hebt ook geen voordeel als ze dalen. Het vaste tarief geldt voor bepaalde tijd, bijvoorbeeld 1 of 3 jaar, en wie eerder opzegt, kan een opzegvergoeding kwijt zijn. Bij een variabel tarief mag de leverancier de prijs per kWh en per m3 veranderen, meestal op vaste momenten in het jaar, bijvoorbeeld elke 3 maanden. Dat staat in de voorwaarden van het contract. En bij een dynamisch tarief volgt de prijs de actuele marktprijs.

Een gesloten witte wasmachine in een opgeruimde bijkeuken met daglicht uit een klein raam.
Eigen redactiebeeld

Bij een dynamisch leveringstarief verandert het tarief voor elektriciteit ieder kwartier, uur of iedere dag, en het gastarief verandert per dag. Dat komt doordat de prijzen gekoppeld zijn aan de actuele prijzen van de groothandelsmarkt. Als de prijzen stijgen of dalen, merk je dat meteen. Dat kan voordelig zijn wanneer de prijzen laag zijn, maar je betaalt meer als de prijzen stijgen. De echte tarieven zijn 1 dag vooraf bekend, via een app of de website van de leverancier. De tarieven daarna zijn niet te voorspellen. Dat is het kernpunt: een dynamisch contract geeft zekerheid over morgen, niet over volgende maand.

Voor zo’n contract is een slimme meter nodig. Ook is er een verschil met de andere twee soorten bij het opzeggen. Bij contracten met variabele en dynamische tarieven betaal je geen opzegvergoeding. De leverancier moet wel aangeven wanneer het contract begint en eindigt. Dat is een verschil met een vast contract, waarbij opzeggen vóór de einddatum een vergoeding kan kosten.

Vergelijken is lastiger. Elke leverancier moet een persoonlijk aanbod geven, een aanbod op maat. Je geeft zelf aan wat je energieverbruik is, met hoeveel personen je woont, in wat voor huis, of je groene energie wilt en of je zonnepanelen hebt. Bij een dynamisch contract zijn de prijzen in de toekomst niet bekend, dus de kosten zijn moeilijk in te schatten. Daarom maakt de leverancier een voorspelling van de kale prijs per kWh voor elektriciteit en per m3 voor gas. Alle leveranciers van dynamische contracten doen dat op dezelfde manier, zodat hun aanbod met elkaar te vergelijken is. De ACM waarschuwt wel dat het moeilijk is om het aanbod van een dynamisch contract te vergelijken met dat van een vast of variabel tarief.

Voor wie is zo’n contract bedoeld? De ACM noemt een dynamisch contract extra interessant voor huishoudens die hun stroomverbruik goed kunnen sturen, bijvoorbeeld door de wasmachine aan te zetten wanneer stroom goedkoop is. Huishoudens met een dynamisch contract kunnen profiteren van lagere prijzen, maar hebben meer onzekerheid over de hoogte van hun energietarieven. Huishoudens gebruiken in de wintermaanden het meeste gas en elektriciteit.

Wie zonnepanelen heeft, merkt het dynamische tarief ook bij het terugleveren. Bij een dynamisch tarief hangt de terugleververgoeding af van de actuele stroomprijs, die per kwartier of per uur kan verschillen. De vergoeding kan dus het ene uur anders zijn dan het volgende. De wettelijke salderingsregeling stopt op 1 januari 2027 en een leverancier kan die datum niet uitstellen. Veel leveranciers vragen daarnaast terugleverkosten, en die staan in het contract. De leverancier moet in het aanbod op maat rekening houden met wat je teruglevert en met die kosten.

Tot slot een kleine, maar belangrijke kanttekening over het modelcontract. Dat is een standaardcontract met een variabel tarief of met een vast tarief voor één jaar. Alle energieleveranciers zijn wettelijk verplicht een modelcontract aan te bieden, ook leveranciers die uitsluitend dynamische contracten willen aanbieden. Een variabel modelcontract mag zijn tarief niet vaker dan 4 keer per jaar wijzigen. De ACM schrijft dat een modelcontract meestal niet het goedkoopste contract is. En een hoog tarief van het modelcontract zegt niets over de tarieven van de andere contracten van die leverancier.

Dynamisch energiecontract

Elektriciteit: tarief per kwartier, uur of dag; gas: tarief per dag

Tarieven zijn 1 dag vooraf bekend, dagelijks rond 16.00 uur voor de komende dag

Slimme meter nodig; bij variabele en dynamische contracten geen opzegvergoeding

Leverancier doet een voorspelling van de kale prijs in het aanbod op maat

Salderen stopt op 1 januari 2027; de terugleververgoeding volgt bij een dynamisch tarief de stroomprijs

Bronnen en beeldcredits →

Rubrieken
HomeEconomieBeleggenOndernemenGeld & renteCryptoOver koersenAlle verhalen