Home › Belasting

Belasting · Nederland

Kabinet wil zorgkostenaftrek houden, maar vanaf 2028 gerichter

Het kabinet stelde voor de aftrek van specifieke zorgkosten af te schaffen. Een nota van wijziging houdt haar overeind, met minder aftrekbare kosten en hogere drempels. De Eerste Kamer moet nog beslissen.

· Redactie Financieel Magazine

Een gesloten grijze map, een leesbril en een rekenmachine op een houten bureau.
Eigen redactiebeeld

In 2024 maakten ongeveer 900.000 huishoudens gebruik van de aftrek specifieke zorgkosten. Daarnaast kregen circa 245.000 belastingplichtigen een tegemoetkoming via de regeling Tegemoetkoming Specifieke Zorgkosten (TSZ). Ongeveer de helft van de gebruikers is AOW-gerechtigd, en de meeste gebruikers hebben een inkomen tussen 10.000 en 40.000 euro. In september stelde het kabinet voor de aftrek per 1 januari 2028 af te schaffen. Dat plan is bijgesteld: een derde nota van wijziging van 4 november 2026 regelt dat de aftrek niet wordt afgeschaft, maar in een gerichtere vorm wordt voortgezet. De Eerste Kamer moet het pakket nog goedkeuren.

Wie kosten maakt voor ziekte of invaliditeit, mag misschien kosten aftrekken in de aangifte inkomstenbelasting. Ook kosten van de fiscale partner en van kinderen jonger dan 27 jaar kunnen meetellen, naast de kosten die iemand zelf maakt. De Belastingdienst noemt dit de aftrek voor specifieke zorgkosten. Aftrekbaar zijn onder meer kosten voor genees- en heelkundige hulp, medicijnen op doktersvoorschrift, bepaalde hulpmiddelen, vervoer naar een huisarts of ziekenhuis, een dieet op voorschrift van een arts of diëtist, extra gezinshulp, extra kleding en beddengoed en reiskosten voor ziekenbezoek.

Een gesloten grijze map, een leesbril en een rekenmachine op een houten bureau.
Eigen redactiebeeld

Aan de aftrek zijn voorwaarden verbonden. De kosten moeten verband houden met ziekte of invaliditeit en mogen alleen worden afgetrokken in het jaar waarin ze zijn betaald. Alleen het deel waarvoor geen vergoeding mogelijk is, telt mee, bijvoorbeeld van de aanvullende zorgverzekering of de bijzondere bijstand. Kosten die onder het verplichte of vrijwillige eigen risico vallen, zijn niet aftrekbaar. Ook geldt een drempel: alleen het deel van de uitgaven boven een bepaald bedrag telt mee.

Die drempel hangt af van het drempelinkomen. In 2026 is het drempelbedrag voor iemand die niet het hele jaar een fiscale partner heeft 166 euro bij een drempelinkomen van 0 tot en met 9.680 euro. Bij 9.681 tot en met 51.411 euro is het 1,65 procent van het drempelinkomen, en daarboven 848 euro plus 5,75 procent van het bedrag boven 51.411 euro. Is het drempelinkomen niet hoger dan 41.123 euro, dan geldt een verhoging, zodat iemand meer mag aftrekken dan hij werkelijk heeft betaald: 40 procent van het totaal aan zorgkosten, of 113 procent als iemand aan het begin van het kalenderjaar de AOW-leeftijd heeft bereikt. Heeft iemand het hele jaar een fiscale partner, dan tellen de zorgkosten en het drempelinkomen van beiden samen. De drempel is dan 332 euro bij een gezamenlijk drempelinkomen van 0 tot en met 19.360 euro, en daarboven 1,65 procent tot en met 51.411 euro. De Belastingdienst noemt deze bedragen voor 2026. Voor 2027 staan ze er niet bij.

Het oorspronkelijke voorstel ging verder. Het kabinet wilde met ingang van 1 januari 2028 de aftrek van uitgaven voor specifieke zorgkosten in de inkomstenbelasting afschaffen, en daarmee ook de TSZ. De regeling is in 2022 negatief geëvalueerd. Uit die evaluatie blijkt dat de regeling voorziet in een behoefte, maar dat het doel en de doelgroep onvoldoende zijn gedefinieerd. Bij 28 procent van de aangiften met zorgkostenaftrek was sprake van correctiepotentieel, en het corrigeerbare bedrag was 39 procent van het opgegeven zorgkostenbedrag. Ook is de voorfinanciering niet voor iedereen mogelijk en kunnen correcties achteraf leiden tot terugbetalingen.

Daarna veranderde het plan. Het kabinet geeft in de nota van wijziging gehoor aan de zorgen van de Tweede Kamer. De aftrek blijft naar aanleiding van gesprekken met ChristenUnie en 50PLUS behouden en wordt meer gericht en eerlijker gemaakt voor chronisch zieken en gehandicapten met hoge zorgkosten. De aftrek wordt dus niet per 1 januari 2028 afgeschaft, maar met ingang van die datum in een gerichtere vorm voortgezet, zonder vastgestelde einddatum. Het kabinet wil de komende jaren gebruiken om tot een beter alternatief te komen, dat de fiscale regeling bij voorkeur uiterlijk in 2030 kan vervangen.

De regeling wordt op twee manieren gerichter. Ten eerste komen een aantal uitgaven niet langer in aanmerking voor aftrek. Het gaat onder meer om verpleging in een ziekenhuis of instelling, ooglaserbehandelingen ter vervanging van een bril of contactlenzen, tandheelkundige hulp, toediening van vaccins, behandelingen met een alternatieve geneeswijze, homeopathische geneesmiddelen, boodschappenbezorging en maaltijdservice, en enkele hulpmiddelen: gehoorapparaten, steunzolen, beugels, kronen en bruggen, pacemakers en protheses. Ten tweede gaan de inkomensafhankelijke drempelpercentages omhoog, van 1,65 naar 1,7 procent en van 5,75 naar 6,5 procent. Het minimumbedrag van 166 euro per persoon (332 euro voor fiscale partners) en de inkomensgrenzen blijven ongewijzigd. De aftrek voor andere kostensoorten blijft bestaan: vervoerskosten, dieetkosten, extra uitgaven voor kleding en beddengoed, reiskosten voor ziekenbezoek en de overige uitgaven voor geneesmiddelen, hulpmiddelen en genees- en heelkundige hulp die niet zijn uitgesloten.

Ook mensen met een chronische ziekte of beperking kunnen worden geraakt door het vervallen van de aftrek voor bepaalde uitgaven, en door de hogere drempel. De gevolgen hangen af van de aard en omvang van de gemaakte zorgkosten en de hoogte van het drempelinkomen. Wie minder kan aftrekken, heeft een hoger verzamelinkomen, en dat kan gevolgen hebben voor toeslagen en inkomensafhankelijke eigen bijdragen. Die gevolgen zijn kleiner dan in het oorspronkelijke wetsvoorstel, waarin de hele aftrek werd afgeschaft. Het totaal van de nieuwe variant komt uit op 350 miljoen euro: 312 miljoen in het inkomstenkader, 36 miljoen aan huurtoeslag en 2 miljoen aan kindgebonden budget. De Belastingdienst beoordeelt de uitvoeringsgevolgen nog in een uitvoeringstoets. Het wetsvoorstel is op 12 november 2026 aangenomen door de Tweede Kamer. De technische briefing en de inbreng voor het verslag door de Eerste Kamercommissie voor Financiën zijn op 24 november 2026, en de plannen zijn pas definitief als de Eerste Kamer ze goedkeurt.

Aftrek specifieke zorgkosten

In 2024 gebruikten ongeveer 900.000 huishoudens de aftrek; circa 245.000 kregen de tegemoetkoming TSZ

Oorspronkelijk voorstel: afschaffen per 1 januari 2028; derde nota van wijziging van 4 november 2026: voortzetten in gerichtere vorm

Voorgesteld vanaf 2028: minder aftrekbare kostensoorten en drempelpercentages van 1,7 en 6,5 procent

Drempel in 2026: 166 euro tot een drempelinkomen van 9.680 euro; van 9.681 tot en met 51.411 euro 1,65 procent van het drempelinkomen; daarboven 848 euro plus 5,75 procent van het deel boven 51.411 euro

Status: de Eerste Kamer moet het Belastingplan 2027 nog goedkeuren

Bronnen en beeldcredits →

Rubrieken
HomeEconomieBeleggenOndernemenGeld & renteCryptoOver koersenAlle verhalen